9 Bibi Dumon Tak boeken vol dieren en lef

Wie is Bibi Dumon Tak?

Bibi Dumon Tak, geboren in 1964 in Rotterdam, schrijft kinderboeken waarin dieren zelden braaf op hun plek blijven. Ze won onder meer de Gouden Griffel, de Woutertje Pieterse Prijs en de Theo Thijssen-prijs. In Vandaag houd ik mijn spreekbeurt over de anaconda, Dit boek is vóór de wolf en De dag dat ik mijn naam veranderde hoor je haar scherpe oor voor taal, humor en ongemak.

1. Vandaag houd ik mijn spreekbeurt over de anaconda – Bibi Dumon Tak

Bekendste boek: vaak genoemd en dikke aanrader.

Dieren houden spreekbeurten over andere dieren, en dat idee blijkt goud waard. De poetsvis kent vooral de tanden van de haai, de vos kijkt net iets te hongerig naar de gans, en de zebra raakt natuurlijk niet uitgepraat over zwart-wit. Het is bekroond met een Zilveren Griffel en de Woutertje Pieterse Prijs 2023. De toon is slim, brutaal en leerzaam zonder schoolbordlucht. Deel van de lol zit in de vragen na afloop, alsof het dierenrijk even een rumoerige klas is.

Voor wie?

Voor kinderen en voorlezers die houden van dieren, droge humor en weetjes die blijven plakken. Ook sterk voor lezers die non-fictie normaal wat stijf vinden.

Sterke punten

• Dieren krijgen een eigen stem, zonder menselijk gedoe eroverheen.
• De spreekbeurtvorm zorgt voor vaart, grappen en verrassende ontmoetingen.
• Je leert veel over dieren via vreemde, grappige invalshoeken.
• De illustraties van Annemarie van Haeringen maken de chaos extra levendig.
• Bekroond met de Woutertje Pieterse Prijs 2023 en een Zilveren Griffel.

Zwakke punten

• In sommige versies ontbreken afbeeldingen, terwijl die belangrijk zijn voor de sfeer.
• Wie alleen rechte feiten wil, kan de speelse vorm druk vinden.
• De vele dierengrappen vragen soms wat aandacht van jonge lezers.

Kenmerken

Originaliteit	5/5
Emotionele impact	3/5
Moeilijkheidsgraad	2/5
Doelgroep	8+ jaar, M/V 50/50%
Locatie verhaal	Dierenrijk, verschillende leefgebieden
Deel van serie	Nee
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	120
Releasedatum	25 oktober 2022
Uitgever	Querido

2. Dit boek is vóór de wolf – Bibi Dumon Tak

Meest besproken: actueel, humoristisch en tegen fake news.

De wolf kwam terug en kreeg eerst applaus. Daarna kwamen de klachten, de krantenkoppen en de angstverhalen. Bibi Dumon Tak en Barbara Stok kiezen duidelijk partij, maar niet blind. Ze prikken vooroordelen door, leggen uit hoe wolven leven en waarom ze bij de natuur horen. Soms praat de wolf zelf mee, grofgebekt genoeg om wakker te blijven. Het boek is actueel zonder zwaar te worden. Alsof iemand het rumoer rond de wolf even op tafel legt en zegt: nu graag eerlijk.

Voor wie?

Voor kinderen die nieuwsgierig zijn naar natuur, nieuws en dieren waar volwassenen fel over discussiëren. Ook fijn voor ouders en leerkrachten die feiten naast angst willen zetten.

Sterke punten

• Het boek gaat direct in op misverstanden over wolven.
• De toon is fel, grappig en begrijpelijk voor kinderen.
• Je leert hoe wolven kunnen bijdragen aan gezondere natuur.
• Barbara Stok voegt met haar tekeningen helderheid en vaart toe.
• Het onderwerp voelt dichtbij, omdat de wolf echt terug is.

Zwakke punten

• De duidelijke stellingname zal niet elke bange lezer meteen overtuigen.
• Wie een rustig dierenboek verwacht, krijgt hier meer debat dan knuffelwolven.
• De actualiteit maakt het boek sterk, maar ook stevig verbonden met het nieuws van nu.

Kenmerken

Originaliteit	4/5
Emotionele impact	4/5
Moeilijkheidsgraad	2/5
Doelgroep	9+ jaar, M/V 50/50%
Locatie verhaal	Nederlandse natuur en leefgebied van wolven
Deel van serie	Nee
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	120
Releasedatum	24 september 2024
Uitgever	Querido

3. De dag dat ik mijn naam veranderde – Bibi Dumon Tak

Sterk gewaardeerd boek: rauwe rouw om een familiebreuk.

Na de dood van haar zusje Lize krijgt Anna geen ruimte om te rouwen. Er is een huis om leeg te halen, een testament om af te werken en er zijn kinderen die ineens onbereikbaar zijn. De roman is geworteld in een waargebeurde familiegeschiedenis en draait om liefde, wrok, macht en onmacht. De niet-chronologische opbouw maakt het soms zoeken, maar dat past bij de pijn. Rouw loopt zelden netjes van maandag naar dinsdag.

Voor wie?

Voor volwassen lezers die een aangrijpende familieroman zoeken over verlies, seksisme, woede en vergeving. Niet luchtig, wel sterk geschreven.

Sterke punten

• Anna’s onmacht wordt invoelbaar zonder dat het sentimenteel wordt.
• De zussenband krijgt warmte, rafels en oude wrok mee.
• Het verhaal raakt aan schrijnend seksisme en wordt daardoor groter dan één familie.
• De scènes zijn beeldend geschreven, alsof je naast Anna in het lege huis staat.
• De roman durft gewelddadige familiegeschiedenis niet glad te strijken.

Zwakke punten

• De sprongen tussen heden en verleden vragen aandacht.
• Het onderwerp is schokkend en emotioneel zwaar.
• Lezers die chronologische rust zoeken, kunnen moeite hebben met de opbouw.
• Het familieverhaal bevat geweld en dat maakt het geen makkelijke avondlectuur.

Kenmerken

Originaliteit	4/5
Emotionele impact	5/5
Moeilijkheidsgraad	4/5
Doelgroep	18+ jaar, M/V 35/65%
Locatie verhaal	Familieomgeving, huis van de overleden zus
Deel van serie	Nee
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	272
Releasedatum	05 oktober 2021
Uitgever	De Geus

4. Bijzondere beesten en doodgewone dieren – Bibi Dumon Tak

Verborgen parel: gewone en vreemde dieren krijgen glans.

Een teek die in zijn hele leven maar drie keer eet. Een vogelbekdier dat als zoogdier eitjes legt. Dumon Tak en Fleur van der Weel kijken naar zulke dieren alsof ze kleine beroemdheden zijn, ook als ze op het eerste gezicht vooral kriebelen of kruipen. Deze bundel bevat Bibi’s bijzondere beestenboek en Bibi’s doodgewone dierenboek. Het eerste kreeg een Zilveren Griffel. De korte stukken lezen soepel en zijn ook fijn om voor te lezen.

“Bibi Dumon Tak mag zich met recht en rede de koningin van het Nederlandstalige dierenboek noemen.”

Voor wie?

Voor dierenliefhebbers die graag korte, geestige stukken lezen. Ideaal voor kinderen die steeds één beest willen ontdekken, maar ook voor voorlezers met weinig tijd.

Sterke punten

• Gewone dieren krijgen dezelfde aandacht als zeldzame soorten.
• De korte verhalen zorgen voor veel afwisseling.
• Je krijgt weetjes die echt blijven hangen, zoals het eetpatroon van de teek.
• Fleur van der Weel versterkt de aanstekelijke toon met tekeningen.
• De bundel brengt twee bekende dierenboeken samen.

Zwakke punten

• Door de korte vorm duik je niet heel diep in één dier.
• Lezers die een doorlopend verhaal zoeken, krijgen losse portretten.
• De liefde voor kleine kriebelbeesten moet je een beetje toelaten.

Kenmerken

Originaliteit	4/5
Emotionele impact	3/5
Moeilijkheidsgraad	2/5
Doelgroep	8+ jaar, M/V 50/50%
Locatie verhaal	Dierenrijk, van gewone natuur tot bijzondere leefgebieden
Deel van serie	Nee
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	184
Releasedatum	30 september 2022
Uitgever	Querido

5. Mee met de dierenambulance – Bibi Dumon Tak

Waargebeurde dierenhulp: spannend, grappig en soms ontroerend.

Dumon Tak meldde zich aan als vrijwilligster bij de dierenambulance en kwam terug met ruim dertig verhalen. Geen verzonnen drama, maar echte meldingen, echte dieren en mensen die snel moeten handelen. Dat maakt het boek levendig. Je voelt de haast bij een dier in nood, maar ook de zachte kant van het werk. Het is leerzaam voor iedereen met een huisdier, omdat je merkt hoe vaak paniek, zorg en praktische kennis door elkaar lopen.

Voor wie?

Voor kinderen en volwassenen die graag waargebeurde dierenverhalen lezen. Vooral geschikt voor lezers die willen weten wat dierenhulp in de praktijk betekent.

Sterke punten

• Alle verhalen zijn waargebeurd, wat de spanning directer maakt.
• Je ziet hoeveel inzet medewerkers tonen voor dieren in nood.
• De ruim dertig korte verhalen houden het boek afwisselend.
• Er zit praktische kennis in voor mensen met huisdieren.
• De toon wisselt prettig tussen spannend, grappig en ontroerend.

Zwakke punten

• De losse verhalen vormen geen doorlopende spanningsboog.
• Sommige situaties rond dieren in nood kunnen gevoelige lezers raken.
• Wie vooral wilde dieren zoekt, krijgt ook veel praktische hulpverhalen.

Kenmerken

Originaliteit	4/5
Emotionele impact	4/5
Moeilijkheidsgraad	2/5
Doelgroep	9+ jaar, M/V 45/55%
Locatie verhaal	Onderweg met de dierenambulance
Deel van serie	Nee
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	336
Releasedatum	05 juli 2017
Uitgever	Querido Kinderboek

6. Kinderfilosofie 3 – De eik was hier – Bibi Dumon Tak

Ode aan traagheid: een boom praat terug tegen asfalt.

In de middenberm van de A58 bij Ulvenhout staat een zomereik van 180 jaar oud. De troeteleik werd zelfs boom van het jaar, maar nu dreigt extra asfalt. Dumon Tak geeft de boom een stem en laat hem praten met zijn beste vriend, de gaai. Dat klinkt lief, en dat is het ook, maar er zit iets scherps onder. Een boom die al prinsen, koninginnen en auto’s heeft zien komen en gaan, wordt ineens behandeld als lastig straatmeubilair.

Voor wie?

Voor lezers die houden van natuur, filosofische vragen en een rustig verhaal met een duidelijke wond. Ook mooi voor kinderen die anders naar bomen willen kijken.

Sterke punten

• De eik en de gaai krijgen opvallend veel persoonlijkheid.
• De geschiedenis van de plek geeft het verhaal gewicht.
• De traagheid van bomen wordt mooi voelbaar naast razend verkeer.
• Het perspectief verandert hoe je naar een gewone boom kijkt.
• De band tussen boom en vogel maakt het verhaal warm.

Zwakke punten

• Het tempo is bewust rustig en niet voor lezers die snelle actie willen.
• Het verhaal draait sterk om één boom en één conflict.
• De filosofische toon vraagt soms wat geduld.

Kenmerken

Originaliteit	4/5
Emotionele impact	4/5
Moeilijkheidsgraad	3/5
Doelgroep	9+ jaar, M/V 45/55%
Locatie verhaal	Middenberm van de A58 bij Ulvenhout
Deel van serie	Ja, Kinderfilosofie
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	128
Releasedatum	23 maart 2021
Uitgever	Querido

7. Tijgerlezen – Een tijger in je bed – Bibi Dumon Tak

Meest toegankelijk: voor kinderen die net leren lezen.

Een tijger die in een echt bed slaapt. Een tijgerhuid die net zo gestreept is als de vacht. En een Russische tijger die zijn slaapplek afstond aan een geit. Dumon Tak kiest voor korte, levendige stukken voor kinderen die net kunnen lezen. Het boek mengt waargebeurde verhalen met feiten over familie, uiterlijk en voortplanting. De illustraties van Ingrid en Dieter Schubert helpen jonge lezers vooruit, zonder dat het voelt als een lesje.

Voor wie?

Voor beginnende lezers vanaf 6 jaar die van tijgers houden. Ook geschikt voor ouders die samen korte stukjes willen lezen.

Sterke punten

• De zinnen en opzet passen goed bij kinderen die net lezen.
• Waargebeurde tijgerverhalen geven het boek een avontuurlijke rand.
• Feiten over tijgers worden in kleine, behapbare stukken gebracht.
• De illustraties van Ingrid en Dieter Schubert ondersteunen het lezen.
• Het boek combineert verhaal en informatie zonder zwaar te worden.

Zwakke punten

• Voor oudere kinderen kan de opzet te eenvoudig zijn.
• Het blijft bij tijgers, dus wie veel diersoorten wil, leest beter een ander boek van Dumon Tak.
• De korte vorm laat weinig ruimte voor lange scènes.

Kenmerken

Originaliteit	3/5
Emotionele impact	2/5
Moeilijkheidsgraad	1/5
Doelgroep	6+ jaar, M/V 50/50%
Locatie verhaal	Leefwereld van tijgers, onder meer Rusland
Deel van serie	Ja, Tijgerlezen
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	64
Releasedatum	13 september 2021
Uitgever	Querido

8. Heel Keverburg kookt – Bibi Dumon Tak

Kriebelende kookwedstrijd: insecten maken er een feestelijke puinhoop van.

In Keverburg is de jaarlijkse kookwedstrijd normaal vaste prik. De vlinders winnen met nectar, de bijen worden tweede en de wespen pikken eten van mensen. Maar dit jaar hebben de mestkevers er genoeg van. Samen met knipkunstenaar Geertje Aalders bouwt Dumon Tak een prentenboek vol kleine details, van voelspriet tot glanzend vleugeltje. De tekst is eigenwijs en vrolijk. Het oog krijgt bijna net zo veel te doen als het oor.

Voor wie?

Voor jonge kinderen en voorlezers die houden van prentenboeken met veel te ontdekken. Extra leuk voor kinderen die insecten spannend, grappig of een beetje vies vinden.

Sterke punten

• De kookwedstrijd geeft de insectenwereld meteen energie.
• Geertje Aalders’ papercut-insecten zijn minutieus en levensecht gemaakt.
• De mestkevers zorgen voor een geestige botsing met vaste verwachtingen.
• De tekst is grappig, trefzeker en vol eigen karakter.
• Het grote visuele detail nodigt uit tot opnieuw kijken.

Zwakke punten

• Met 32 pagina’s is het vooral een korte prentenboekervaring.
• De vele details vragen rustig kijken, niet haastig bladeren.
• Wie niet van kriebelbeestjes houdt, moet even over die drempel heen.

Kenmerken

Originaliteit	4/5
Emotionele impact	2/5
Moeilijkheidsgraad	1/5
Doelgroep	4+ jaar, M/V 50/50%
Locatie verhaal	Keverburg, insectenwereld
Deel van serie	Nee
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	32
Releasedatum	02 februari 2023
Uitgever	Gottmer

9. Wij komen in vrede – Bibi Dumon Tak

Opvallende titel: krill komt eindelijk in opstand.

Tijdens de jaarlijkse vergadering van het krill stelt één krilldiertje een gevaarlijk simpele vraag. Waarom worden wij eigenlijk door iedereen opgegeten, terwijl wij niemand kwaad doen? En waarom praten anderen over krill alsof het één klont leven is? De opstand begint met een witte vlag, een koor van triljarden soortgenoten en taalgrappen die alle kanten opschieten. Dumon Tak en Annemarie van Haeringen maken van de voedselketen geen droog schema, maar een komische protestmars door zee.

Voor wie?

Voor lezers die dol zijn op dierenhumor, woordgrappen en absurde gesprekken. Zeker interessant voor fans van Vandaag houd ik mijn spreekbeurt over de anaconda.

Sterke punten

• Krill krijgt een stem als individu, niet als anonieme massa.
• De voedselketen van de zee wordt speels en begrijpelijk gemaakt.
• De dialogen hebben veel gekke energie en vaart.
• Het colofon en de pagina’s met commentaar voegen extra humor toe.
• De samenwerking met Annemarie van Haeringen sluit aan bij eerder bekroond werk.

Zwakke punten

• De uitgave verschijnt pas in 2026 en is daardoor nog niet breed gelezen.
• De krankzinnige energie kan druk zijn voor lezers die rustige informatie zoeken.
• De humor met afkortingen en taalgrappen vraagt gevoel voor woordspel.

Kenmerken

Originaliteit	5/5
Emotionele impact	3/5
Moeilijkheidsgraad	2/5
Doelgroep	8+ jaar, M/V 50/50%
Locatie verhaal	Zee, wereld van krill en andere zeedieren
Deel van serie	Nee
Originele taal	Nederlands
Aantal pagina’s	144
Releasedatum	03 april 2026
Uitgever	Querido

Meer Bibi Dumon Tak boeken?

Wil je verder lezen, dan is er nog genoeg moois van Bibi Dumon Tak te vinden. Deze extra tips staan niet in de ranglijst hierboven, maar passen goed bij haar scherpe, dierlijke en soms pijnlijke manier van vertellen.

• Soldaat Wojtek. (Populaire publieksfavoriet met een opvallend verhaal.)
• Rimpeling. (Boek met grote emotionele impact.)
• Het koeienparadijs. (Ontroerend en verwonderend dierenboek.)
• Latino king. (Heftig verhaal dat veel vragen oproept.)

Vergelijkbare auteurs

Bij Dumon Tak krijgen dieren, kinderen en kwetsbare mensen nooit een standaardstem. Ze luistert naar wat scheef staat en maakt daar iets levends van. Als je die menging van scherpte, mededogen en morele onrust waardeert, kun je ook kijken naar Eva Meijer, Jonathan Safran Foer, Jeroen Brouwers en Guzel Jachina.
Voor meer sterke jeugdboeken kun je ook hier lezen.